Forum Kościuszkowskie organizowanie jest przez polski MSZ i ECS w przekonaniu, że kultura jest platformą, na której buduje się solidarność narodów i daje głos tym, którzy upominają się o prawa obywatelskie. Forum stanowi praktyczne narzędzie tworzenia długofalowych relacji między białoruskimi aktorami politycznymi i społecznymi a ich partnerami z Polski, Ukrainy, Litwy i innych krajów europejskich.
Sygnał z Gdańska do Mińska: nie porzucimy Białorusi
Program: 2/06/2026 wtorek
9.30
Uroczyste otwarcie konferencji
powitanie | Miasto Gdańsk i Europejskie Centrum Solidarności
otwarcie | Ministerstwo Spraw Zagranicznych RP
i Zjednoczony Gabinet Przejściowy Białorusi
/ ECS, sala wielofunkcyjna (parter)
/ transmisja online
10.10
Сeremonia wręczenia nagrody dla Lecha Wałęsy
Krzyż Dobrosąsiedztwa – odznaczenie Zjednoczonego Gabinetu Przejściowego Białorusi, przyznawane za szczególny wkład w budowanie relacji Białorusi z innymi krajami oraz w działania na rzecz demokratycznych przemian w Białorusi.
/ ECS, sala wielofunkcyjna (parter)
/ transmisja online
10.20
Сeremonia wręczenia Odznaki Solidarności i Praw Człowieka ECS
Uhonorowany zostanie Aleś Bialacki – białoruski obrońca praw człowieka, twórca Centrum Praw Człowieka „Wiasna”, były więzień polityczny i laureat Pokojowej Nagrody Nobla.
Odznaką Solidarności i Praw Człowieka ECS wyróżniane są osoby nie za zasługi historyczne, ale tworzenie historii na nowo – wyjątkowo zaangażowane w obronę praw człowieka, nie tylko w sferze obywatelskiej, ale także na polu kultury, nauki i edukacji.
/ ECS, sala wielofunkcyjna (parter)
/ transmisja online
10.30
Dlaczego kultura jest odpowiedzią na czas politycznego impasu? | debata otwierająca z udziałem gościa specjalnego
Jakie znaczenie dla wspólnoty europejskiej ma europejska Białoruś? Czy kultura może budować porozumienie w obliczu polityki oddalającej się od wartości? Jakie są europejskie instrumenty wspierania kultury białoruskiej?
Gościem specjalnym będzie Aleś Bialacki, białoruski obrońca praw człowieka, twórca Centrum Praw Człowieka „Wiasna”, więzień polityczny i laureat Pokojowej Nagrody Nobla.
/ ECS, sala wielofunkcyjna (parter)
11.30
Kultura nie milczy. Sukcesy kultury białoruskiej w Europie | okrągły stół
Prezentacja białoruskich aktorów i ludzi kultury odnoszących sukcesy w Europie. Czyim głosem mówi kultura białoruska? Jak z sukcesem realizowane są projekty białoruskie w obszarze kultury? Jak współpraca kulturalna wzmacnia europejską tożsamość?
/ ECS, sala wielofunkcyjna (parter)
14.00
Od dzisiejszych wyzwań do jutrzejszych rozwiązań. Badania, wnioski, szanse | okrągły stół
Prezentacja wyników badań nad współczesnymi kulturą i językiem białoruskim – raporty Rady Kultury, Zjednoczonego Gabinetu Przejściowego Białorusi we współpracy z Centrum Mieroszewskiego, Ośrodkiem Studiów Wschodnich i grupą roboczą KULTURA Forum Kościuszkowskie 2025.
/ ECS, sala wielofunkcyjna (parter)
16.00
Kultura białoruska 404 | okrągły stół
Niewidzialny kraj, dlaczego Białoruś jest wymazywana z agendy politycznej i historiografii niektórych państw? Błąd 404 to komunikat sygnalizujący użytkownikom Internetu, że wyszukiwana strona nie istnieje pod podanym adresem.
/ ECS, sala wielofunkcyjna (parter)
18.00
Clap & Slap | performance taneczny
Spektakl „Clap & Slap” bada złożone i paraliżujące napięcie, które pojawiło się między Litwą a Białorusią po pełnej inwazji Rosji na Ukrainę 24 lutego 2022 roku. Napięcie to jest nalizowane przez pryzmat historyczny, polityczny, geograficzny i społeczny, a także poprzez osobiste doświadczenia Agnietė i Igora.
Igor, zaangażowany politycznie w wydarzenia białoruskiej rewolucji w 2020 roku, uczestniczył w protestach w Białorusi, a Agnietė brała udział w demonstracjach przed ambasadą Białorusi w Wilnie. Igor został zmuszony do opuszczenia ojczyzny, a Agnietė podjęła decyzję o niewspółpracowaniu z rosyjskojęzycznymi artystami. Teraz spotykają się na jednej scenie.
Po performence zapraszamy na spotkanie z twórcami.
/ ECS, audytorium (parter)
/ tylko dla widzów powyżej 18 roku życia
/ bezpłatny bilet
19.00
Język ciała bez tłumaczenia | spotkanie z twórcami „Clap & Slap”
uczestnicy
Agnietė Lisičkinaitė | autorka koncepcji i choreografka
Igor Shugaleev | autor koncepcji i choreograf
moderacja | Patrycja Medowska, zastępczyni dyrektora ECS
i Iwona Katarzyńska-Czaplewska, kierowniczka Działu Projektów Obywatelskich ECS
/ ECS, sala wielofunkcyjna (parter)
/ wstęp wolny
Spotkanie z Alesiem Bialatskim
Środa, 3 czerwca, godz. 18.00–20.00
ALEŚ | SPOTKANIE Z ALESIEM BIALIATSKIM
Bohaterem wieczoru będzie Ales Bialiatski– białoruski działacz społeczny, polityk, obrońca praw człowieka i więzień polityczny reżimu białoruskiego, twórca Centrum Praw Człowieka „Viasna”, wiceprzewodniczący Międzynarodowej Federacji Praw Człowieka i laureat Pokojowej Nagrody Nobla.
Bialatski został wypuszczony z białoruskiego więzienia 13 grudnia 2025 roku. Od razu został przymusowo deportowany na Litwę. Łącznie w białoruskich więzieniach przesiedział ponad 4 lata.
O życiu noblisty oraz książce „Aleś”, wydanej podczas pobytu Bialackiego w więzieniu, mówić będzie Taciana Niadbaj, prezeska zarządu Białoruskiego PEN, wydawcy książki. Zarówno „Viasna”, jak i Białoruski PEN są uznawane przez białoruskie władze za grupy ekstremistyczne, co oznacza, że ich aktywność na terytorium Białorusi jest zakazana, a jakiekolwiek zaangażowanie w ich działalność uznawane za przestępstwo.
/ audytorium ECS (parter)
/ spotkanie w języku białoruskim z tłumaczeniem
/ wstęp wolny
