Stefan Chwin został uhonorowany nagrodą za „obronę humanizmu i wskazywanie trwałych wartości w świecie chaosu i historycznych traum, za czułość wobec pamięci, odwagę wobec historii i wierność człowiekowi”.
Odbierając statuetkę, laureat zwrócił uwagę na fundamentalny wymiar twórczej niezależności:
- Jest to dla mnie bardzo ważne wyróżnienie, traktuję je jako zwrócenie uwagi na to, co dla mnie jest najcenniejsze: staram się strzec wartości istotnej. Tą wartością jest wolność twórcza. Szalenie kruchy dar losu, szalenie kruchy dar historii, którego powinniśmy wszyscy strzec – przyznał poruszony pisarz.
Chwin w nowej książce o Gdańsku, Kościele i zanikającej inteligencji
Święto branży: Wydawcy, księgarze i promotorzy czytelnictwa
Pełną listę laureatów poznaliśmy wieczorem, podczas tradycyjnego spotkania wystawców, które zwieńczyło pierwszy dzień targowych zmagań. W tym roku kapituła doceniła kluczowe postaci i instytucje, które kształtują gusty literackie Polaków:
- W kategorii „Wydawnictwa”: Triumfowało Wydawnictwo Czarne, od lat wyznaczające standardy w polskim reportażu i literaturze faktu.
-
W kategorii „Księgarnia”: Nagroda powędrowała nad morze – Ikara odebrała kameralna Księgarnia Firmin z Gdańska, doceniona za unikalny klimat i budowanie wokół książki lokalnej społeczności.
-
Nagroda im. Tadeusza Górnego (za promocję książki i czytelnictwa): Trafiła do Piotra Dobrołęckiego. Jury uhonorowało go za blisko sześć dekad bezkompromisowej wierności książce, niestrudzone popularyzowanie czytelnictwa oraz wnikliwe analizowanie i komentowanie rynku wydawniczego.
Trzy dekady z „Oscarem dla książki”
Historia Nagrody Ikar to opowieść o pasji, która na stałe wpisała się w kalendarz polskich wydarzeń kulturalnych. Wszystko zaczęło się w 1994 roku, gdy Andrzej Nagraba, dyrektor handlowy wydawnictwa Wiedza Powszechna, opublikował na łamach miesięcznika Wydawca głośny artykuł „Oscar dla książki”. Idea zrodzona z potrzeby docenienia branżowych sukcesów szybko nabrała realnych kształtów – zarysowano ją oficjalnie we wrześniu 1994 roku podczas 5. Krajowych Targów Książki.
Pierwsze nominacje ogłoszono rok później, 13 września 1995 roku. Zaledwie trzy dni później prof. Aleksander Gieysztor – przewodniczący ówczesnego jury – wręczył historyczną, pierwszą statuetkę. Trafiła ona do rąk Andrzeja Adamusa, prezesa Wydawnictwa Dolnośląskiego z Wrocławia.
Choć na przestrzeni ponad trzydziestu lat formuła nagrody oraz jej regulamin ewoluowały, cel pozostał niezmienny: wskazywanie tego, co w polskiej książce najcenniejsze. Od 2008 roku organizacją konkursu zajmuje się Polskie Towarzystwo Wydawców Książek, a od 2013 roku to prestiżowe przedsięwzięcie wspiera Stowarzyszenie Autorów ZAiKS.
Nabór zgłoszeń do Nagrody Literackiej Miasta Gdańska Europejski Poeta Wolności 2026–2028
