Nowoczesność w cieniu cysterskich drzew
Galeria Współczesnej Rzeźby Gdańskiej powstała w 1976 roku. Jej narodziny były efektem imponującej synergii: współpracy Muzeum Narodowego w Gdańsku, gdańskiego okręgu Związku Polskich Artystów Plastyków, a także wsparcia Ministerstwa Kultury, Urzędu Miejskiego oraz ówczesnego Miejskiego Przedsiębiorstwa Budowy i Konserwacji Terenów Zieleni (dzisiejszego Gdańskiego Zarządu Zieleni). Po pięciu dekadach to samo grono ponownie łączy siły, by zaprosić Gdańszczan do wspólnego świętowania.
Jak zauważa Joanna Szymula-Grygiel, kuratorka z Oddziału Sztuki Nowoczesnej Muzeum Narodowego w Gdańsku:
– Utworzenie galerii w parku w Oliwie było związane z coraz większą popularnością idei prezentacji rzeźby w przestrzeni publicznej. Ten trend był obecny na świecie w sztuce powojennej, a w Polsce jego największą popularność widać w latach 60. i 70. XX wieku.
Nowoczesne formy obiektów stworzyły fascynujący dialog z historycznym Parkiem Oliwskim, założonym i kształtowanym przed wiekami przez rezydujących tu cystersów.
Podniebny festiwal kolorów na Wyspie Sobieszewskiej. Karnawał Latawców przyciągnął tłumy
Absolutna wolność twórcza i wielkie nazwiska
Oliwskie rzeźby to dzieła wybitnych twórców związanych z Wybrzeżem oraz gdańską uczelnią artystyczną. Co ważne, autorzy mieli całkowitą swobodę w doborze tematyki, materiałów oraz form. Sami decydowali również o tym, gdzie dokładnie staną ich dzieła.
Dzięki temu galeria do dziś zachwyca różnorodnością – od klasycznych, realistycznych przedstawień, po śmiałą abstrakcję, z licznymi odniesieniami do mitologii, Biblii czy kluczowych wydarzeń historycznych. Artyści pracowali w zróżnicowanych tworzywach: brązie, granicie, piaskowcu, tworzywie sztucznym oraz kamionce ceramicznej.
Kto stoi za sukcesem galerii?
Wśród autorek i autorów oliwskich rzeźb znajdziemy kwiat gdańskiego środowiska artystycznego kilku pokoleń:
-
Czesław Ciesielski, Romuald Frejer, Stanisław Horno-Popławski, Zygmunt Kępski, Stanisław Konieczny;
-
Zygfryd Korpalski, Zdzisław Koseda, Irena Loroch, Henryk Lula, Sławoj Ostrowski;
-
Wiesław Pietroń, Anna Pietrowiec, Adam Smolana, Janina Stefanowicz-Schmidt, Alfred Wiśniewski;
-
Marian Wnuk, Irena Zabrocka, Zbigniew Zabrocki, Albert Zalewski i Swetłana Zerling.
Walka z czasem i powrót do dawnego blasku
Pięćdziesiąt lat pod gołym niebem to ogromne wyzwanie konserwatorskie. Warunki atmosferyczne sprawiły, że rzeźby z czasem zaczęły niszczeć. Dwa obiekty bezpowrotnie utracono, jednak szesnaście pozostałych udało się uratować.
Miejska dżungla. Jak rośnie pierwszy gdański mikrolas?
Dzięki dotacji Miasta Gdańska w 2020 roku, po dwóch latach intensywnych prac konserwatorsko-rewitalizacyjnych, rzeźby odzyskały dawny blask i zyskały nowe oznakowanie.
– Działania nad utrzymaniem eksponatów w dobrej kondycji są jednak procesem stałym, realizowanym przez Muzeum w trybie ciągłym, w miarę posiadanych możliwości i środków – podkreśla Joanna Szymula-Grygiel.
Wystawa i społeczne archiwum
Obchody jubileuszu ruszają pełną parą. Już w czwartek, 28 maja, w Pałacu Opatów zostanie otwarta wystawa: „Rzeźby wśród zieleni. 50 lat galerii w Parku Oliwskim”. Wernisaż rozpocznie się o 18:00.
Ekspozycja odsłoni kulisy powstania galerii. Znajdą się na niej archiwalne dokumenty, fotografie, szkice i modele, a także inne dzieła rzeźbiarskie zaangażowanych w projekt artystów, pochodzące z kolekcji MNG.
Twoje wspomnienia też są ważne! Muzeum przygotowuje również plenerowe urodziny i uruchamia niezwykłą inicjatywę: cyfrowe archiwum społeczne. Organizatorzy gorąco zapraszają mieszkańców Gdańska do dzielenia się prywatnymi fotografiami i historiami, w których oliwskie rzeźby stanowią tło dla rodzinnych spacerów czy młodzieńczych spotkań. To doskonała okazja, by wspólnie dopisać kolejny rozdział do historii tego wyjątkowego miejsca. Szczegóły znajdziecie tutaj.