Spotkania z nauką w Muzeum Uniwersytetu Gdańskiego
Alfons Łosowski
Alfons Łosowski, absolwent Wydziału Sztuk Pięknych Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie, żołnierz Armii Krajowej, przyjechał do Gdańska w 1945 roku, w wieku 37 lat. Natychmiast zaangażował się w odbudowę miasta, z którym związał resztę swojego życia i któremu przekazał w darze wiele swoich rzeźb - część do dziś zdobi miejską przestrzeń:
- „Mors” (granit) - element fontanny - skwer Świętopełka;
- „Marabut” (granit) - ul. Piwna, przy głównym wejściu do Bazyliki Mariackiej;
- „Legenda (Norwidowi)” (granit) - Plac Czerwonych Gitar;
- zespół 6 rzeźb (granit) - ul. Wodopój;
- popiersia Książąt Pomorskich Mściwoja II i Świętopełka II (granit) – Park Oliwski;
- zespół 4 rzeźb (granit, 1979) – Park Oruński;
- zespół 5 rzeźb (granit) nad Stawem Subisława przy ul. Pomorskiej.
Wystawa o Alfonsie Łosowskim w Gdańsku
Życiorys artysty, jego dzieła i zasługi dla Gdańska, przypomina wystawa otwarta 14 maja w Muzeum Uniwersytetu Gdańskiego, w Domu Opatów Pelplińskich przy ul. Bielańskiej 5.
Na ekspozycji zebrano ponad 50 rzeźb kamiennych i drewnianych z kolekcji Sławomira Łosowskiego, syna artysty.
- Alfons Łosowski, absolwent Wydziału Sztuki Uniwersytetu Stefana V Wilnie, żołnierz Armii Krajowej, niemal natychmiast odpowiedział na apel i zaczął odbudowywać nasz Gdańsk - podkreśliła podczas wernisażu Marta Szaszkiewicz-Sawa, dyrektorka Muzeum UG i współautorka wystawy. - Było to nie tylko odtwarzanie detali architektonicznych, ale przede wszystkim budowanie na nowo tożsamości miejsca, co wymagało bardzo dużo pokory, bardzo dużo pracy, wysiłku i zrozumienia dla tego zrujnowanego wówczas miejsca.
Alfons Łosowski uczestniczył m. in. w odtworzeniu figury króla Zygmunta Augusta, która wieńczy wieżę Ratusza Głównego Miasta i fasad dziesięciu kamienic przy Drodze Królewskiej, w tym Złotej Kamienicy.
- Od 1957 roku do śmierci w roku 1988, ojciec miał pracownię przy ul. Mariackiej 11/13, która była nie tylko głównym miejscem jego twórczej pracy, ale także miejscem spotkań ówczesnej gdańskiej bohemy - wspominał Sławomir Łosowski, który uczestniczył w otwarciu wystawy. - Pracownia była prawie codziennie otwarta, dzięki czemu tysiące gdańszczan i turystów mogło do niej zaglądać, przejść tę żywą galerię, zamienić kilka słów z mistrzem.
Plan Buhsego. Mało znany czystorys po renowacji, dostępny dla każdego
Materia dla rzeźbiarza
Alfons Łosowski rzeźbił nie tylko w kamieniu. Na wystawie zobaczyć można także jego dzieła z drewna. Artysta wykorzystywał zarówno zwalone drzewa, jak i wydobywane z dna Motławy elementy dawnych konstrukcji portowych i statków. Dębowe belki, przez lata zakonserwowane w wodzie i mule, stawały się wyjątkowo trwałym tworzywem.
Tematyka rzeźbiarstwa Alfonsa Łosowskiego jest zróżnicowana, na wystawie zobaczyć można portrety kobiece, abstrakcyjne figury, formy zoomorficzne. W jego pracach widoczne są też nawiązania do kultur ludów pierwotnych i starożytnych, a także motywy średniowieczne i religijne.
Na ekspozycji pokazane zostały też narzędzia twórcy, jej częścią jest także film przybliżający postać rzeźbiarza oraz fotografie przedstawiające mistrza i jego dzieło.
Przygotowano także archiwum cyfrowe projektu.
Wystawę „Szczodrość form. Alfons Łosowski” można będzie zwiedzać do końca października 2026 r., jednak część ekspozycji umieszczona w zabytkowych wnętrzach Domu Opatów Pelplińskich (czyli w siedzibie MUG) dostępna będzie jedynie podczas oprowadzań kuratorskich.
Godziny otwarcia wystawy:
pon-pt 10:00-18:00
sob 12:00-18:00
Informacji na temat najbliższych oprowadzań najlepiej szukać na stronie MUG.
Pomysłodawczynią projektu jest dr hab. Magdalena Horodecka, prof. UG, literaturoznawczyni na co dzień pracująca na Wydziale Filologicznym UG.
Za identyfikację wizualną odpowiada Maja Gosławska, wkrótce absolwentka Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku - projekt wystawy to temat jej pracy dyplomowej.
Kuratorki: mgr Marta Szaszkiewicz-Sawa oraz dr Katarzyna Banucha.
Wystawa to wspólne przedsięwzięcie Muzeum Uniwersytetu Gdańskiego i Stowarzyszenia Muzeów Uczelnianych.
