Zmieniają świat na lepszy
Już po raz trzeci dzieci i młodzież wraz z nauczycielami z gdańskich przedszkoli oraz szkół podstawowych i ponadpodstawowych wystartowali w „Programie Zielonej Edukacji. Gdańsk” – inicjatywie, która zachęca do wspólnego działania na rzecz przyrody i klimatu, do szerszego spojrzenia na otaczający świat i zrozumienia, jak o niego dbać. Przez cały rok szkolny zgłaszano i realizowano eko-projekty na terenie placówek edukacyjnych.
- Dziękuję, że odpowiedzieliście na nasze zaproszenie, że współkształtujecie ten program, bo on jest co roku zmieniany i poprawiany pod kątem waszych potrzeb – zwróciła się podczas finału do nauczycieli i dyrekcji placówek Monika Chabior, zastępczyni prezydent Gdańska ds. rozwoju społecznego i równego traktowania. A do przedszkolaków i uczniów powiedziała: - Jesteście naprawdę wspaniali! Jak patrzę na was - mniejsze, większe uczniowie, uczennice - to wiem, że wy będziecie rządzić Polską. I jeżeli wy już dzisiaj myślicie o tym, że trzeba dbać o klimat, że trzeba dbać o różnorodność, jeżeli jesteście już dziś tak wrażliwi, to ja myślę, że Polska będzie w dobrych rękach. Robicie wielkie rzeczy i bardzo dziękuję wszystkim, którzy się w to angażują. Jestem dumna, szczęśliwa i sama chcę się od was uczyć.
Podsumowanie 3. edycji programu odbyło się w Hevelianum, które koordynuje tę inicjatywę.
- Bardzo dziękuję za to, że jako grupa osób pracująca przy tym programie dogadujemy się, że idziemy do przodu i że ten program się rozwija - mówił dyrektor Hevelianum Paweł Golak. - A wam, dzieci, dziękuję szczególnie, bo to od waszej odwagi, od waszego zaangażowania zależy ta zmiana, która się dzieje. I nawet podniesienie jednego papierka się liczy, bo jeśli chcemy mówić o tym, żeby świat był ładniejszy, to od tego to się zaczyna. Trzeba zaczynać od samego początku, żeby te nawyki i przyzwyczajenia się w nas dobrze kształtowały.
Celem programu jest właśnie budzenie świadomości oraz tworzenie zaangażowanego i odpowiedzialnego ekologicznie społeczeństwa - poprzez edukację, podnoszenie kompetencji, rozwijanie umiejętności oraz kształtowanie postaw, szczególnie w obszarach takich jak gospodarka obiegu zamkniętego, gospodarowanie zasobami: wodą, energią i żywnością, adaptacja do zmiany klimatu, bioróżnorodność czy redukcja emisji zanieczyszczeń.
Szacunek do natury i poczucie sprawczości
Podczas finału uczestniczące w programie placówki otrzymały odznaki Programu Zielonej Edukacji, nauczyciele koordynujący działania odebrali certyfikaty, a wszyscy uczestnicy ze szkół i przedszkoli zostali uhonorowani dyplomami. Nagrodami były m.in. sadzonki śliwy węgierki.
3. edycję podsumowała Monika Mikołajczyk, koordynatorka programu z Hevelianum:
- 42 projekty ekologiczne w placówkach oświatowych,
- 102 zaangażowanych nauczycielek i nauczycieli,
- 1693 dzieci i młodzieży realizujących projekty,
- 8976 odbiorców szkolnych i przedszkolnych działań ekologicznych,
- 123 nauczycieli wzmocniło kompetencje na szkoleniach,
- 26 ekspertów wspierało uczestników programu,
- 7 projektów dofinansowano w konkursie dla szkół i przedszkoli,
- 5 szkół uczestniczyło w projekcie SZACH na kliMAT,
- 1 strefa zielonej edukacji z mikrolasem przy Szkole Podstawowej nr 19,
- 1 ogród motylowy w Hevelianum.
- Bardzo się cieszę, że tak wielu wspaniałych gdańskich nauczycieli i nauczycielek z zaangażowaniem uczestniczy w programie zielonej edukacji. To dzięki ich pasji i codziennej pracy dzieci i młodzież nie tylko poznają wartość przyrody, ale także uczą się, że troska o naturę zaczyna się od codziennych, małych działań – mówiła Monika Mikołajczyk. - Szczególnie dumna jestem z dzieci, które podczas dzisiejszego finału z energią, radością i ogromną świadomością prezentowały swoje projekty. Ich pomysły, wiedza i wrażliwość pokazują, że rośnie pokolenie świadome, odpowiedzialne i gotowe działać na rzecz środowiska. Wierzę, że ten program rozwija nie tylko szacunek do natury, ale przede wszystkim buduje w młodych ludziach poczucie sprawczości — przekonanie, że ich głos ma znaczenie, a działania — nawet te najmniejsze — mogą realnie zmieniać świat wokół nich. To bezcenna wartość, która będzie owocować przez lata.
Jabłonki dla najlepszych. Podsumowanie 2. edycji Programu Zielonej Edukacji. Gdańsk
Prezentacje
Swoje projekty podczas gali przedstawiły w prezentacjach placówki, które otrzymały granty:
- Przedszkole nr 64, Marzena Gliwińska i Hanna Morusiewicz z dziecmi, projekt „Ogród Królika ze stumilowego lasu”,
- SP nr 23, Marta Kistowska z uczniami, projekt „Ptaki spod Pachołka”,
- SP nr 88, Justyna Binek z uczniami, projekt „Woda – skarb Wyspy Sobieszewskiej”,
- Szkoła Podstawowa Specjalna nr 26, Joanna Ceremus, Helena Sapilak i Adrian Jaworowski z uczniami, projekt „Szkolny ogród – natura w naszych rękach”.
A także uczestnicy projektu SZACH na kliMAT:
- SP nr 27, Paulina Malinowska i Alicja Szulc-Boczek z uczniami, projekt „Strefa zielonego oddechu”,
- ZSS nr 1, Beata Zaremba, Bogdan Jasiuwienas i Beata Cieślak z uczniami, projekt „Zielona kuchnia – ziołowy ogródek dla klimatu i smaku”,
- Zespół Szkół Architektoniczno-Projektowych, Bartosz Topór, Kaja Żurawska i Iwona Renkiewicz z uczniami, projekt „Mikrocentrum usług ekosystemowych”,
- III Liceum Ogólnokształcące „Topolówka”, Aneta Wieczorek z uczniami, projekt „Ogród deszczowy”
- Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego nr 2, Joanna Sznajder-Stworzyjanek i Anna Sapieja z uczniami, projekt „Mikrolas jako ostoja bioróżnorodności”.
Jubileuszowy mikrolas wyrósł przy szkole. Już dziesiąty w mieście!
Nagrody, wyróżnienia i certyfikaty
Najciekawsze realizacje wskazał zespół opiniujący w składzie:
- Joanna Grzyba, Wydział Ekologii i Energetyki UMG,
- Justyna Kulling-Bogdan, Wydział Edukacji UMG,
- Magdalena Kiljan, Gdański Zarząd Zieleni, Hevelianum,
- Joanna Mioduska, Port Czystej Energii,
- Anna Trzuskolas, Wydział Ekologii i Energetyki UMG,
- Anna Lembicz, Hevelianum,
- Monika Mikołajczyk, Hevelianum
Kategoria przedszkola
- Nagroda: Przedszkole nr 87 (Edyta Górka, Lucyna Jamruszka), projekt „Zielona przystań”: za stworzenie wielowymiarowego projektu, który połączył ochronę lokalnej fauny, edukację leśną oraz działania w duchu zero waste. Szczególną wartością projektu było utworzenie ogrodu motyli i całego „mikroekosystemu” wokół przedszkola.
- Wyróżnienie: Przedszkole nr 60, (Małgorzata Leoniak, Aneta Wojcieszak, Dorota Prycel, Małgorzata Dąbrówka, Magdalena Klonowska, Ewa Kosińska), projekt „Na zdrowie! – odpowiedzialność i współpraca”: projekt wyróżnił się konsekwentnym rozwijaniem ogrodu przedszkolnego jako przestrzeni do nauki o bioróżnorodności, zdrowym żywieniu i obiegu wody w przyrodzie. Na szczególne uznanie zasługuje połączenie upraw warzyw, ziół i owoców z praktycznym wykorzystaniem deszczówki oraz stworzeniem warunków do samodzielnego odkrywania przyrody przez dzieci.
- Wyróżnienie: Przedszkole nr 61, (Karolina Kętrzyńska), projekt „Blisko natury – mali odkrywcy przyrody”: projekt został wyróżniony za skuteczne budowanie u najmłodszych poczucia odpowiedzialności za środowisko poprzez bezpośredni kontakt z naturą i realne działania na rzecz zwierząt oraz roślin. Szczególnie wartościowym elementem było wspólne wykonanie schronienia dla mieszkańców lasu i doświadczenie, że nawet niewielkie działania mogą mieć realne znaczenie dla otaczającej przyrody.
Odznaki i certyfikaty:
- Przedszkole nr 4: Urszula Pająk, Julia Ogrodnik-Dworczak, Teresa Mech, Emilia Zdancewicz, Katarzyna Nowakowska-Puk, Monika Słowińska, Magdalena Stadnicka, Marzanna Ziółkowska,
- Przedszkole nr 13: Agnieszka Sosińska, Paulina Kikut, Sylwia Kaszubska,
- Przedszkole nr 17: Aleksandra Halman, Paulina Kozakiewicz,
- Przedszkole nr 46: Ewelina Sasimowska,
- Przedszkole nr 58: Aneta Gumowska, Barbara Loda, Marzena Kowalczyk,
- Przedszkole nr 64: Marzena Gliwińska, Hanna Morusiewicz,
- Przedszkole nr 82: Judyta Stangel-Koper, Małgorzata Ciołek,
- Przedszkole nr 83: Magdalena Błeszyńska, Anna Różalska, Monika Kuszyk, Agnieszka Grzystek, Marlena Zagraba, Paula Grabowska,
- Przedszkole nr 86: Emilia Ziomkowska, Anastazja Barańska.
Kategoria klasy 1-3 szkoły podstawowe
- Nagroda: SP nr 23 (Marta Kistowska), projekt „Ptaki spod Pachołka”: za wyjątkowo pogłębioną edukację ornitologiczną, która połączyła obserwacje terenowe, spotkania z ekspertami oraz działania na rzecz ptaków w najbliższym otoczeniu szkoły. Szczególną wartością projektu było stworzenie uczniom możliwości poznawania ptasiego świata z wykorzystaniem profesjonalnego sprzętu obserwacyjnego oraz inspiracja do samodzielnego rozwijania pasji przyrodniczych, czego przykładem było powstanie uczniowskiego „Klubu Zimorodka”.
- Wyróżnienie: SP nr 19 (Monika Modrzejewska-Szeląg, Emilia Niemiec-Jasińska), projekt „Małe ręce – wielka zmiana. Grządki pełne aromatów”: za stworzenie żywej, międzypokoleniowej przestrzeni edukacyjnej, w której uczniowie uczyli się ekologii poprzez samodzielne zakładanie i pielęgnowanie aromatycznych grządek. Na szczególne wyróżnienie zasługuje ogromne zaangażowanie całej szkolnej społeczności w prace nad stworzeniem strefy zielonej edukacji z elementami mikrolasu na terenie placówki i włączenie jej do codziennych zajęć dydaktycznych.
- Wyróżnienie: SP nr 88 (Justyna Binek, Aneta Sosnowska, Magdalena Bobkowska, Karolina Wojewska, Magdalena Mazgaj, Anna Maron), projekt „Woda – skarb Wyspy Sobieszewskiej”: projekt wyróżnił się kompleksowym ukazaniem znaczenia wody dla przyrody, mieszkańców i tożsamości Wyspy Sobieszewskiej poprzez połączenie eksperymentów, działań terenowych oraz edukacji społecznej. Na szczególne uznanie zasługuje stworzenie przez uczniów „Kodeksu Strażnika Wody” oraz zaangażowanie dzieci w rolę ambasadorów ochrony zasobów wodnych w swojej lokalnej społeczności.
Odznaki i certyfikaty:
- SP nr 38: Marta Wasilewska,
- SP nr 48: Kinga Puźniak,
- SP nr 65: Danuta Bieńkowska, Julia Tuszyńska,
- SP nr 92: Joanna Dutkiewicz,
- Morska Szkoła Podstawowa: Łucja Jackowska, Anna Spodobalska.
Kategoria klasy 1-8 szkoły podstawowe (mieszane)
- Nagroda: SP nr 8 (Ewelina Sawicka, Emilia Kalkowska-Marszałek), projekt „Eko My, czyli na ekologiczni na co dzień”: za konsekwentne i długofalowe budowanie kultury ekologicznej szkoły; za widoczną transformacją przestrzeni szkolnej i rozwój działań angażujących uczniów wszystkich grup wiekowych. Za twórcze wzbogacanie szkolnego ogrodu warzywno-owocowego i przestrzeni przyjaznej zapylaczom, za kompleksowość działań oraz bogatą sieć partnerstw i współpracy.
- Wyróżnienie: SP nr 35 z oddziałami sportowymi (Sylwia Tambelli), projekt „Make your school greener”: za pokazanie, że edukacja ekologiczna może przenikać wiele obszarów życia szkoły – od lekcji języka angielskiego, przez projekty informatyczne, po działania obywatelskie; za szeroki, międzynarodowy wymiar podejmowanych działań oraz nowoczesne i interdyscyplinarne podejście do ekologii.
- Wyróżnienie: Sportowa Szkoła Podstawowa nr 75 z oddziałami Mistrzostwa Sportowego (Justyna Gejdel, Aleksandra Dobke, Katarzyna Swystun, Karolina Golińska, Aneta Kańska, Katarzyna Majchrzak), projekt: „Cele zrównoważonego rozwoju Agendy 2030 a problemy w naszej szkole”: za wnikliwą i samodzielnie przeprowadzoną przez uczniów diagnozę szkolnych wyzwań środowiskowych; za wysoki poziom sprawczości młodych uczestników projektu, praktyczne podejście i wdrożenie konkretnych rozwiązań skutkujących lepszym gospodarowaniem żywnością, oszczędnością wody oraz ograniczeniem hałasu.
Odznaki i certyfikaty:
- Zespół Szkół Specjalnych nr 1: Marta Kaczmarek,
- SP nr 20: Monika Suchwałko, Beata Hernas,
- Szkoła Podstawowa Specjalna nr 26: Joanna Ceremus, Helena Sapilak, Adrian Jaworowski, Hanna Kraczek,
- SP nr 67: Mariola Żuławska, Agnieszka Stencel.
Kategoria klasy 4-8 szkoły podstawowe
- Nagroda: SP nr 59 (Natalia Kaczorowska), projekt „Nasz ogród bioróżnorodności”: za kompleksowe stworzenie szkolnego ogrodu bioróżnorodności, który stał się jednocześnie przestrzenią ochrony przyrody, edukacji i codziennej aktywności uczniów. Na szczególne uznanie zasługuje szczególna aktywność uczestników koła biologiczno-przyrodniczego, którzy samodzielnie zrealizowali wszystkie etapy projektu, tworząc trwałą „zieloną salę lekcyjną” dla całej szkoły z której regularnie korzystają uczniowie i nauczyciele szkoły.
- Nagroda: SP nr 61 (Dominika Dudek, Karolina Marschall): za pokazanie znaczenia wody poprzez samodzielne badania terenowe, eksperymentowanie i analizę najbliższego otoczenia szkoły. Szczególną wartością projektu było stworzenie przez uczniów interaktywnej wystawy opartej na własnych obserwacjach retencji wody, która w angażujący sposób popularyzuje wiedzę o gospodarowaniu zasobami wodnymi wśród całej społeczności szkolnej.
Odznaki i certyfikaty:
- SP nr 27: Paulina Malinowska, Alicja Szulc-Boczek,
- SP nr 42: Anna Eisler, Anna Maroń, Joanna Wasilewska, Joanna Popławska,
- SP nr 45: Ewa Kulińska, Elżbieta Ostrowska, Wanda Wrzosek,
- SP nr 49: Sylwia Zoltan,
- SP nr 58: Andrzej Rzepski,
- SP nr 65: Beata Gronowska, Natalia Zabiszak,
- Zespół Szkół Specjalnych nr 1: Halina Jach, Magdalena Płaszko-Tyndzik.
Kategoria szkoły ponadpodstawowe
- Nagroda: III Liceum Ogólnokształcące (Aneta Wieczorek): za połączenie rozwiązania realnego problemu środowiskowego szkoły z edukacją ekologiczną i aktywnością społeczną uczniów. Uznanie zyskało stworzenie dwóch ogrodów deszczowych jako modelowego wykorzystania błękitno-zielonej infrastruktury do retencjonowania wody opadowej i zminimalizowania ryzyka podmywania budynku; ponadto na szczególne wyróżnienie zasłużyły działania promujące odpowiedzialną konsumpcję, ponowne wykorzystanie zasobów oraz ograniczanie odpadów.
- Wyróżnienie: Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego nr 2 (Joanna Sznajder-Stworzyjanek, Anna Sapieja), projekt „Mikrolas jako ostoja bioróżnorodności”: za twórcze wykorzystanie szkolnego mikrolasu jako przestrzeni edukacyjnej, badawczej i integrującej społeczność szkolną. Szczególnie doceniono działania służące poznawaniu i ochronie bioróżnorodności oraz przygotowanie materiałów edukacyjnych, które będą wykorzystywane także przez młodszych uczniów i lokalną społeczność.
- Wyróżnienie: Zespół Szkół Architektoniczno-Projektowych (Bartosz Topór, Kaja Żurawska, Iwona Renkiewicz), projekt „Mikrocentrum usług ekosystemowych”: za wzorcowe połączenie edukacji klimatycznej z procesem projektowym, w którym uczniowie samodzielnie przechodzili drogę od analizy problemów do realizacji konkretnych rozwiązań w przestrzeni szkoły. Na uznanie zasługuje również stworzenie funkcjonalnej strefy relaksu wykorzystującej elementy błękitno-zielonej infrastruktury oraz aktywne promowanie projektu poza szkołą.
- Wyróżnienie: Zespół Szkół Specjalnych nr 1 (Beata Zaremba, Bogdan Jasiuwienas, Beata Cieślak), projekt „Zielona kuchnia – ziołowy ogródek dla klimatu i smaku”: za projekt, który w praktyczny sposób połączył edukację ekologiczną z kształceniem zawodowym uczniów. Doceniono szczególnie zaangażowanie młodzieży na wszystkich etapach tworzenia ogródka ziołowego oraz wykorzystanie efektów pracy w działaniach kulinarnych, budujących poczucie sprawczości i samodzielności uczniów i uczennic.
Odznaki i certyfikaty:
- XIX Liceum Ogólnokształcące: Małgorzata Miros, Iwona Miśkowicz,
- Szkoły Okrętowe i Techniczne Conradinum: Aleksandra Janc.
Wyróżnienie specjalne za wyjątkowe zaangażowanie
Specjalne wyróżnienia dla nauczycielek za wyjątkową pasję i zaangażowanie w podejmowanie działań ekologicznych w swoich szkołach. Obfitość pomysłów i niesłabnącą energię w inspirowaniu dzieci i młodzieży do odkrywania świata przyrody. Za prawdziwą radość obcowania z naturą, za pokazywanie dzieciom i młodzieży szczerej ciekawości, uważności i wytrwałości w zamienianiu pomysłów w realne działania:
- Marta Kistowska - Szkoła Podstawowa nr 23,
- Monika Modrzejewska-Szeląg – Szkoła Podstawowa nr 19,
- Halina Jach, Marta Kaczmarek, Beata Zaremba – Zespół Szkół Specjalnych nr 1.