![Mirosław Czech](https://download.cloudgdansk.pl/gdansk-pl/t/202202184705.jpg)
Anna Umięcka: - Piątek jest już drugim dniem wojny, którą Rosja wypowiedziała Ukrainie. Jak wygląda dzisiaj życie w Kijowie? Wczoraj widzieliśmy ogromny korek samochodów i ludzi próbujących opuścić miasto.
Mirosław Czech: - Kijów jest teraz miastem opustoszałym, wymarłym. Wyjechały kobiety i dzieci, starsze osoby również, chociaż może nieco mniej. Działają apteki, sieci, są otwarte sklepy spożywcze, ale jest pusto. Ludzie się boją, chronią.
A szkoły i przedszkola?
- Zostały pozamykane, władze zarządziły ewakuację tych, którzy chcą wyjechać z miasta. Podstawiono składy pociągów, które z miasta mogą wyjeżdżać. Ludzie masowo wyruszyli poza miasto w kierunku zachodnim, ale też w okoliczne wsie, odległe od miast. Wyruszyli na południe, do centrum kraju, gdzie jest spokojniej.
Stan wojenny obowiązuje na terytorium całej Ukrainy. W Kijowie wprowadzona została godzina policyjna od godziny 22 do 7, czyli ograniczony ruch. To są ograniczenia czasu wojny.
Słychać syreny?
- Było je dziś słychać kilkukrotnie. To wezwanie, żeby albo zejść do metra - które jest przygotowane na przyjęcie ludzi, żeby przeczekali spokojnie czas, kiedy prowadzony jest ostrzał miasta albo działania wojskowe - albo do swoich bunkrów, które są pod szkołami, na placach. To infrastruktura jeszcze z czasów sowieckich, trochę została odnowiona i w związku z tym, ludzie się również tam chowają. Bo Kijów jest miastem bombardowanym. Rakiety spadają na budynki. Dzisiaj została strącona rakieta rosyjska, której odłamki również spadły na dom mieszkalny. Słychać wybuchy wokół miasta.
![](https://download.cloudgdansk.pl/gdansk-pl/t/202202184704.jpg)
Wczoraj podawano informację, że w Kijowie nie ma wojsk ukraińskich. Czy to się zmieniło?
- Po południu, ze względu na zbliżanie się kolumny rosyjskich czołgów bojowych i oddziałów piechoty, czyli sił rosyjskich do miasta - od strony północno zachodniej weszły do miasta czołgi ukraińskie i inny sprzęt ciężki. Dzisiaj też od rana działało tu kilka grup dywersyjnych rosyjskich, które zostały zlikwidowane.
Prezydent miasta Witalij Kliczko oświadczył, że sytuacja diametralnie się zmieniła i ze względu na zagrożenie ze strony wojsk rosyjskich bezpośrednio dla stolicy państwa - Kijów przechodzi do obrony. Oprócz Gwardii Narodowej i Obrony Terytorialnej (zapisało się do niej 18 tysięcy ludzi), w tej chwili regularne oddziały wojska ukraińskiego będą broniły stolicy. Są też jednostki specjalne - służby ochrony państwa. Na Ukrainie jest to jednostka wojskowa, w gruncie rzeczy najbardziej wyszkolona, elitarna.
Skąd taka zmiana taktyki?
- Taka decyzja związana jest z pierwotnym planem Putina - okrążenia Kijowa i zdobycia dzielnicy rządowej, żeby tam zainstalować swojego prezydenta, którym zostałby ponownie Janukowycz. Jako prezydent legalny a obalony, według propagandy rosyjskiej, podczas przewrotu zbrojnego, którym był rzekomo Majdan w 2013, 2014 roku. Chociaż na Ukrainie Janukowycz został prawomocnie skazany za zdradę państwa, bo podpisał pismo do Putina o wprowadzenie jednostek rosyjskiej w celu obrony swojej władzy.
Działania wojenne oznaczają, że wiele setek, tysięcy cywilów będzie szukało schronienia poza granicami kraju. Gdańsk i inne miasta deklarują pomoc.
- W Ukrainie został ogłoszony stan wojenny i powszechna mobilizacja, co oznacza że wszyscy mężczyźni w wieku od 18 do 60 lat powinni się zgłosić do służby poborowej, tam pobrać legitymację żołnierza i zacząć ćwiczenia dla obrony kraju. Mężczyźni nie są więc wypuszczani w tej chwili poza granice kraju, natomiast są wypuszczane kobiety z małymi dziećmi. W tej chwili wszystkie sześć przejść granicznych z Polską okupowane są właśnie przez tysiące osób, w tym przede wszystkim kobiet z małymi dziećmi, ale też starszych, babć.
W tej przerażającej sytuacji, jako zwykli obywatele często czujemy bezradność. Niewiele możemy zrobić, ale możemy wyrażać nasz sprzeciw. W Gdańsku odbywały się już od środy protesty, manifestacje…
- Wszystkie protesty, każdą akcję z poparciem media ukraińskie monitorują i społeczeństwo się o tym dowiaduje. Zresztą Ukraińcy są aktywni w mediach społecznościowych, a Ukraińcy i solidaryzujący się z nimi Polacy też przekazują informacje - są filmiki, zdjęcia z protestów, w których uczestniczą. To krąży w internecie, na wszystkich portalach, w telewizji, w rozgłośniach radiowych. I to jest bardzo ważna pomoc. Bardzo. Każdy wyraz solidarności jest na wagę złota.
A zbiórki pieniędzy?
- Każda forma pomocy jest bardzo dobrze przyjmowana. Polska zresztą cieszy się w Ukrainie ogromną sympatią. Ukraińcy przyzwyczaili się w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat, że Polska jest szczególnym sąsiadem. Zawsze można w ciężkich czasach liczyć na jej pomoc: humanitarną, finansową i również wojskową w sprzęcie wojskowym, co jest tutaj bardzo cenione.
A pan zostaje w Ukrainie czy będzie wracał do Polski?
- Zobaczymy, dzisiejszy dzień będzie decydujący, dlatego że prezydent Zełenski, nie zważając na wojnę i ostrzały, proponował negocjacje z władzami rosyjskimi. Jeszcze wczoraj, i dzisiaj tę propozycję powtórzył. Ale do Putina dziś zadzwonił prezydent Chińskiej Republiki Ludowej i powiedział, że konflikt powinien zostać rozwiązany przy stole negocjacyjnym i Łukaszenko natychmiast się zgłosił, że w Mińsku może być takie miejsce spotkania. Putin zaproponował wysłanie tam delegacji składającej się wysokich urzędników jego administracji - ministerstwa obrony i spraw zagranicznych. Tak że, w tej chwili negocjacje zostały otwarte, chociaż odbywa się to wszystko w bardzo dramatycznych okolicznościach, bo Rosjanie ostrzelali dzisiaj dwa przedszkola i są ofiary śmiertelne wśród dzieci. Jedno z tych przedszkoli jest w Ochtyrce, to miasto w obwodzie sumskim, a drugie w obwodzie kijowskim, niedaleko Kijowa, na kierunku północno-zachodnim.
I jeszcze taka informacja - dzisiaj Sztab Generalny Armii Ukraińskiej powiedział, że Rosjanie zaznali ogromnych strat ludzkich, obliczono, że dzisiaj zginęło ponad 1000 Rosjan. Są to największe straty w historii armii rosyjskiej, w ogóle w działaniach wojennych, które były przez nią prowadzone.