Zielone Forum Instytucji to przestrzeń wymiany doświadczeń, rozmów o wyzwaniach i sukcesach związanych z zieloną transformacją instytucji, stworzona dla osób pracujących w obszarze kultury, edukacji i nauki – od dyrekcji po zespoły producenckie programów i projektów - zarówno tych, które już wdrażają zielone rozwiązania, jak i tych, które chcą podjąć to wyzwanie.
Druga edycja ogólnopolskiego wydarzenia odbyła się w dniach 5-6 listopada w rożnych instytucjach Trójmiasta.
Co w programie?
Podczas bardzo zróżnicowanego i bogatego programowo wydarzenia uczestnicy szukali odpowiedzi na wiele nurtujących pytań. Jaki odciskamy ślad na środowisku? Jak możemy go minimalizować? Liczyć ślad węglowy, rezygnować ze zużycia, wprowadzać standardy, a może wszystko naraz? A przede wszystkim jak sprawić, by instytucje kultury, edukacji i nauki działały bardziej odpowiedzialnie środowiskowo?
Rozmawiano więc o liczeniu śladu węglowego wydarzeń, sposobach stawiania diagnozy, przeciwdziałaniu greenwashingowi, opracowaniu słownika zielonych pojęć, cyfrowej ekologii, zielonych standardach, suwerenności żywnościowej polskich miast i budowie lokalnej odporności na kryzysy, współpracy i przyszłości instytucji.
W wykładzie wprowadzającym w PPNT w Gdyni prof. Ewa Bińczyk, badaczka związana z UMK, omówiła "skandaliczną" retorykę przekładania na później projektów dekarbonizacji: - Jak pokazują eksperci, w imię ochrony zysków inwestorów wchodzimy obecnie w etap przestrzelenia – „planetarnego stanu wyjątkowego”, przyspieszającej destabilizacji klimatu i cynicznej zgody na przekraczanie punktów przełomowych. Obserwujemy też coraz liczniejsze akcenty klimatycznego barbarzyństwa w polityce międzynarodowej, którym towarzyszą urojenia geoinżynierii.
Członkowie sieci Zielonych Instytucji Trójmiasta i Pomorza podzielili się swoimi doświadczeniami i dobrymi praktykami oraz wskazówkami, jak zakładać sieci współpracy instytucji. Omówiono także sposoby budowania poparcia dla działań środowiskowych, zarówno wewnątrz instytucji, jak i na zewnątrz – we współpracy z samorządami, urzędami, sponsorami, partnerami. A także metody budowania lokalnych koalicji wokół troski o środowisko i wspólną przestrzeń.
Oprócz wykładów, paneli dyskusyjnych i warsztatów odbyły się wizyty studyjne w:
- Muzeum II Wojny Światowej,
- Hevelianum,
- Operze Bałtyckiej w Gdańsku.
Rosną PlanTy na Podwalu. Trwają nasadzenia drzew
Zielone standardy
Debata finałowa pt. „Zielone standardy. Co to znaczy dla instytucji i jej otoczenia” odbyła się w Europejskim Centrum Solidarności, a wzięli w niej udział:
- Ilona Gosk - autorka, trenerka, ekspertka w obszarze zarządzania projektami środowiskowymi,
- Alicja Harackiewicz - dyrektorka Centrum Nauki Experyment w Gdyni,
- Piotr Kryszewski - dyrektor zarządzający ds. Zielonego Gdańska, przewodniczący Metropolitalnej Komisji ds. Klimatu Obszaru Metropolitalnego Gdańsk-Gdynia-Sopot,
- Robert Piaskowski - socjolog, polonista, menedżer i animator kultury,
- Ewa Chomicka – moderatorka - kuratorka sztuki współczesnej, antropolożka kultury, aktywistka i muzealniczka.
Podczas debaty podkreślono, że instytucje kultury wdrażają dobre praktyki i testują rozwiązania na poziomie poszczególnych jednostek. Jednak kluczem jest wprowadzanie zmian systemowych lub wdrożenie umowy obowiązującej większą liczbę instytucji. Dyskutowano więc, jak skalować wypracowane rozwiązania? Co powinno stać u podstaw tego procesu: twarde dane i wyliczenia czy raczej idee i wartości? Wedle jakiego klucza osiągnąć standaryzację: oddolnego (międzyinstytucjonalnie), samorządowego, czy ministerialnego? Jak skutecznie uruchomić proces przyjmowania ogólnych standardów środowiskowych, które obejmą instytucje publiczne? Czy tego typu rozwiązania mogą być kołem zamachowym do wewnętrznych zmian w instytucjach?
- … - mówi Piotr Kryszewski.
Współpraca Zielonych Instytucji Trójmiasta i Pomorza z samorządami
Organizatorzy
Organizacji przedsięwzięcia podjęły się instytucje skupione w partnerskiej sieci współpracy „Zielone Instytucje Trójmiasta i Pomorza”. Jest to sieć instytucji kultury, edukacji i nauki, które oficjalnie zawiązały współpracę, podpisując 8 maja 2024 roku list intencyjny, w którym wyrażały wolę wdrażania zielonych rozwiązań w swojej działalności, wspólnego działania na rzecz minimalizowania negatywnego wpływu na środowisko, a także zwiększania społecznej świadomości w tym zakresie. Podpisanie listu było konsekwencją rocznej wymiany doświadczeń i wiedzy pomiędzy instytucjami.
Sygnatariuszami listu byli przedstawiciele 21 instytucji. Dziś sieć zrzesza kilkadziesiąt podmiotów z Trójmiasta i miejscowości, takich jak Puck, Elbląg, Główczyce, Chmielno, Malbork czy Nowy Dwór Gdański. Przedstawiciele tych instytucji są w stałym kontakcie i uczestniczą w regularnych spotkaniach, warsztatach i wizytach studyjnych, wymieniając się doświadczeniami, promując ekologiczne wydarzenia, edukując i wprowadzając zielone procedury.
Kamieniem milowym działalności sieci było zorganizowanie w listopadzie 2025 r. ogólnopolskiej konferencji Zielone Forum Instytucji.
Organizatorzy II Zielonego Forum Instytucji:
- Pomorski Park Naukowo-Technologiczny Gdynia / Centrum Designu Gdynia,
- Centrum Nauki Experyment,
- Europejskie Centrum Solidarności,
- Gdański Archipelag Kultury,
- Konsulat Kultury,
- Gdyńskie Centrum Filmowe,
- Goyki 3 Art Inkubator,
- Instytut Kultury Miejskiej,
- Nadbałtyckie Centrum Kultury w Gdańsku.
Współpraca:
- Hevelianum,
- Muzeum II Wojny Światowej,
- Opera Bałtycka,
- Teatr Muzyczny im. Danuty Baduszkowej w Gdyni.
Patronat: Obszar Metropolitalny Gdańsk-Gdynia-Sopot.
